Novi zakoni u Ilinoisu: ukinut porez na namirnice, uvedene zaštite izvorišta vode

Skoro 300 novih zakona u saveznoj državi Ilinois stupilo je na snagu 1. januara 2026. godine, donoseći promene u oblasti poreza, zaštite životne sredine, javne bezbednosti, rada i lokalne uprave. Jedna od najznačajnijih promena odnosi se na ukidanje državnog poreza na namirnice. Državni porez od 1% na prehrambene proizvode zvanično je ukinut, ali će mnogi građani i dalje plaćati sličan porez na lokalnom nivou. Kraj državnog poreza na namirnice Podaci koje je prikupila Illinois Municipal League pokazuju da je 656 opština, nešto više od polovine svih opština u državi, usvojilo lokalne uredbe kojima se uvodi sopstveni porez na namirnice. Te zajednice obuhvataju oko 7,2 miliona stanovnika, odnosno 56,5% ukupne populacije Ilinoisa. Takođe, tri okruga: Washington, Wabash i Moultrie odobrila su porez na nivou okruga. Grad Čikago nije uveo lokalni porez na namirnice. Guverner Ilinoisa JB Pritzker potpisao je zakon još 2024. godine, predstavljajući ga kao meru za rasterećenje poreskih obveznika. Međutim, kako su prihodi od državnog poreza na namirnice išli direktno opštinama, zakon je lokalnim vlastima omogućio da uvedu sopstveni porez bez referenduma građana. Ostali zakoni koji stupaju na snagu 2026. Uklanjanje hotelskih plastičnih bočica - Hoteli u Ilinoisu više ne smeju da nude jednokratne plastične bočice šampona, regeneratora i sapuna manje od šest unci, osim na izričit zahtev gosta. Zabrana je ranije važila za velike hotele, a od 2026. godine obuhvata sve objekte. Kazne za kršenje propisa mogu iznositi do 1.500 dolara. Lakše uklanjanje neovlašćenih stanara (skvotera) - Policija sada može da ukloni osobe koje neovlašćeno borave u tuđim domovima bez sudskog naloga za iseljenje, uz primenu zakona o neovlašćenom boravku. Zaštita pijaće vode - Zabranjeno je podzemno skladištenje ugljen-dioksida u oblastima koje obuhvataju Mahomet Aquifer, glavni izvor pijaće vode za više od 500.000 ljudi u centralnom Ilinoisu. Bezbednija oprema za vatrogasce - Proizvođači vatrogasne zaštitne opreme od 2026. godine moraju da prijave prisustvo PFAS hemikalija, a od 1. januara 2027. biće zabranjena prodaja opreme koja ih sadrži. Naknade za asistenciju pri podizanju pacijenata - Opštine i vatrogasni okruzi mogu naplaćivati domovima za stare i ustanovama za asistirani smeštaj pozive vatrogasaca za nehitno podizanje štićenika. Sportski objekti - Ženski profesionalni sportski objekti uključeni su u nadležnost Illinois Sports Facilities Authority, čime se otvara mogućnost buduće podrške takvim projektima. Zaštita privatnosti javnih funkcionera - Državni zvaničnici mogu zahtevati uklanjanje ličnih podataka sa javnih internet stranica i koristiti sredstva kampanja za ličnu bezbednost. Rewilding kao strategija zaštite prirode - Illinois Department of Natural Resources dobija ovlašćenje da primenjuje „rewilding“, odnosno vraćanje zemljišta u prirodno stanje i reintrodukciju autohtonih vrsta. Regulacija aplikacija za rezervacije restorana - Zabranjena je prodaja rezervacija bez saglasnosti restorana. Plaćene pauze za izmlazanje majčinog mleka - Poslodavci su obavezni da plaćaju pauze majkama za izmlazanje mleka tokom prve godine nakon porođaja. Nalokson u bibliotekama - Biblioteke moraju imati zalihe leka protiv predoziranja opioidima i obučeno osoblje. Obuka policije za postupanje u slučajevima seksualnog nasilja - Uvedena je obavezna trauma-informisana obuka za policijske službenike. Borba protiv predatorskog šlepovanja - Illinois Commerce Commission dobija veća ovlašćenja za sankcionisanje nepoštenih šlep-službi. CHICAGO SUNTIMES