Da li je porez po zaposlenom zaista „ubica radnih mesta“ u Čikagu?

Porez po zaposlenom, koji je Čikago primenjivao decenijama, često je u političkim debatama opisivan kao mera koja negativno utiče na zapošljavanje. Međutim, analiza podataka o zaposlenosti pokazuje da ne postoje jasni dokazi da je ovaj porez, niti njegovo ukidanje, imao presudan uticaj na gubitak ili rast broja radnih mesta u gradu. Analizu su sproveli novinari WBEZ-a koristeći dostupne poreske i ekonomske podatke, uz konsultacije sa ekonomistima i stručnjacima za tržište rada. Zaključak je da su dugoročni trendovi zapošljavanja u Čikagu u velikoj meri pratili šire ekonomske tokove, uključujući pad industrijske proizvodnje, migraciju stanovništva u predgrađa i nacionalne recesije, naročito tokom 1970-ih i 1980-ih godina. Podaci takođe ukazuju da je rast zaposlenosti zabeležen i pre nego što je porez u potpunosti ukinut 2014. godine, u periodu oporavka nakon velike recesije iz 2008. godine. Slični trendovi rasta primećeni su i u okolnim predgrađima, što dodatno otežava povezivanje promena u zapošljavanju sa samim porezom. Prema procenama, eventualni povratak ove vrste poreza, kako je predloženo u okviru budžetskih planova za 2026. godinu, odnosio bi se na manje od 1% registrovanih preduzeća u Čikagu, uglavnom velikih kompanija sa više od 500 zaposlenih. Ta preduzeća obuhvataju oko jedne petine ukupne zaposlenosti u gradu i imaju znatno viša prosečna primanja u odnosu na manja preduzeća. Stručnjaci upozoravaju da bi ovakvi porezi mogli imati veći relativni uticaj na slabije plaćene poslove ili delatnosti sa nižim profitnim maržama, ali ističu da dostupni podaci ne potvrđuju tvrdnje da je porez po zaposlenom bio direktni uzrok smanjenja broja radnih mesta. Iako su stavovi o ovoj meri i dalje podeljeni, analiza pokazuje da rasprava o njenim efektima zahteva pažljivo tumačenje podataka i širi ekonomski kontekst. CHICAGO SUNTIMES